සීගිරි මතක රැස් කළ සෙවණ

සීගිරි මතක රැස් කළ සෙවණ

පළාත - මධ්‍යම

දිස්ත්‍රික්කය  - මාතලේ

ප්‍රාදේශිය ලේකම් කොට්ඨාශය - දඹුල්ල

ගමන් මාර්ගය -    කොළඹ - මහනුවර- මාතලේ - දඹුල්ල - සීගිරිය පුරා විද්‍යා භූමිය

ජාතියක් සතු ප්‍රෞඪ අතීතයේ අභිමානය වත්මන් පරපුරට කියා‍ දෙන්නටත් අනාගත පරපුරට උරුම කර දෙන්නටත් සැකසුණු අපූර්ව ගෘහයකි. එහි සීගිරි කසුප් ස්වර්ණමය යුගය පිළිබදව “අ” යනු “ආ” යනු අකුරු කරන්නට ඇති තරම් සාක්ෂි අපට දැක ගත හැකි වන්නේය. ලෝක උරුම නගරයක් ලෙසින් ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ප්‍රසිද්ධියට පත්වූ සීගිරියට පිහිටුවන ලද “සීගිරිය කෞතුකාගාරය” අතීත ලාංකේය ශ්‍රී විභූතිය ලාංකේය මතු පරපුරට මෙන්ම ‍විදෙස් රටවලටද විදහා පාන තෝතැන්නකි.

සීගිරිය හා ඒ අවට සිදුකරන ලද කැණීම්වලින් වසර දස දහසකටත් වඩා පැරණි නිමැවුම්, උපකරණ හා බෞද්ධාගමික පිළිරූ ආදී පුරා වස්තු රැසක් සොයා ගැනීමට අපට හැකිව තිබුණද ඒවා නිසි ආකාරයෙන් සංරක්ෂණය කිරීමට පැවැති අවශ්‍යතාව සම්පූර්ණ කිරිම සදහා සීගිරිය පුරාවිද්‍යා  කෞතුකාගාරය සැලසුම් කෙරුණේ 2006 වසරේදීය. මේ සදහා මූල්‍යමය ආධාර සපයන ලද්දේ ජපන් ජාත්‍යන්තර සහයෝගිතා පදනම මගිනි. ඒ අනුව සිගිරිය කෞතුකාගාරය ජපන් - ලංකා මිත්‍රතත්වයෙහි සංකේතයකැයි ද කිව හැකිය. සුවිශේෂී ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයක් අනුව ඉදිකරන ලද සීගිරිය කෞතුකාගාරය සදහා ජපානය විසින් රුපියල්‍ කෝටි පනහකට ආසන්න මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන සපයා ඇති අතර කෞතුකාගාරය මහජනතාවට විවෘත කරන ලද්දේ 2009 වසරේ අවසාන භාගයේදීය.

සීගිරිය ගල ඉදිරිපිට බටහිර දිසාවේ පිටත දිය අගල ආසන්නයේ පුරාවිද්‍යා සංරක්ෂණ භූමියේ ඉදිකර ඇති  සිගිරිය කෞතුකාගාරය “පුරාවස්තු ලිඛිත වෘත්තාන්තයක් ලෙස” යන තේමාව යටතේ මහල් තුනකින් යුක්තව ඉදිකර තිබේ.

සුවිශේෂී ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයකින් යුක්තව නිර්මාණය කර ඇති මෙම කෞතුකාගාරය උතුරු මැද පළාතට දියවර සපයන යාන් ඔය මත යෙදුණු කොන්ක්‍රීට් කණු මත ඉදි කොට ඇත. අතු පතර විහිදී ගත් රූස්ස ගස් මැදිකොටගෙන යාන් ඔයේ ජල කද මතින් උස්ව නැගුණු දැවැන්ත කණු මත ගොඩනගා ඇති මෙ‍ම ගෘහය පරිසර හිතකාමී ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයට කදිම උදාහරණයකි.

සීගිරි ජල උද්‍යානයේ රැළි පැන්නුම් ආරුක්කුවේ ආකෘතිය යොදා ගනිමින් කෞතුකාගාරයේ පිවිසුම් දොරටුව නිර්මිතය. එය ගඩොල් යොදාගෙන නිර්මාණය කර තිබේ. ආලෝකය හා අදුරෙහි සංකලනය ද සමගින් වර්තමානයෙන් අතීතයට පිවිසෙන්නාක් බදු හැගීමක් එහි පිවිසෙන්නෙකුට ඇති කරන්නට මේ පිවිසුම් මග සමත් වී ඇත.

ප්‍රධාන මැදිරි සතරකින් සමන්විත මෙම කෞතුකාගාරයේ ප්‍රථම මැදිරිය වෙන්ව පවතින්නේ ප්‍රාග් ‍‍ඓතිහාසික හා පූර්ව ඓතිහාසික පරිණාමය පෙන්නුම් කිරීමටය. එහි වසර දස දහසක් දක්වා පැරණි පුරා විද්‍යාත්මක සාධක ප්‍රදර්ශනය කෙරෙයි. සීගිරිය පොතාන ප්‍රදේශයෙන් හමු වූ වසර 5500ක් පැරැණි ඇටසැකිල්ලක් ද මෙහි දැකගත හැකි වෙයි. සිගිරිය රාම කැලයෙන් සොයා ගන්නා ලද නව වැනි සියවසට අයත් ටැම්ලිපි දෙකක් ද මෙහි දැක ගත හැකිය.

ඊට අමතරව දඹුල්ලේ ඉබ්බන්කටුව මහා සුසාන භූමියෙහි තිබී සොයාගන්නා ලද පුරාවස්තු, පබලු සහ මැටි භාජන ද මෙහි දැකිය හැකිය. සීගිරියට කිලෝමීටර 15ක් දුරින් අලකොළ වැව ප්‍රදේශයේදී සොයා ගන්නා ලද අතිවිශාල යපස් උදුනක් ද මෙහි දැකගත හැකිය. කිස්තු පූර්ව පළවෙනි හා සතරවෙනි සියවස් අතර කාලයේදී මෙම ප්‍රදේශයේ යකඩ කර්මාන්තය සදහා මෙම යපස් උදුන් භාවිත කර ඇති බව කියැවේ.

අලිගල ප්‍රදේශයෙන් හා අලකොළ වැව ප්‍රදේශයෙන් සොයා ගන්නා ලද ක්‍රිස්තු පූර්ව හත්වැනි සියවෙස් සිට හතරවැනි සියවස දක්වා පැරැණි පුරාවිද්‍යාත්මක නිමැයුම්ද මෙහි තැන්පත් කර තිබෙනු දැක ගත හැකි අතර අතීතයේ සිට මේ දක්වා පවතින භූවිද්‍යාත්මක විපර්යාස හා ක්‍රියාදාම පිළිබදව ද මෙහි දී දැක ගත හැකි වීම විශේෂත්වයකි.

දෙවැනි මැදිරිය වෙන් වන්නේ ආදී කාලීන හා පශ්චාත් කාලීන බෞද්ධ ආරාම පිළිබද පුරාවිද්‍යාත්ම සාධකයන්ය. සීගිරිය, පිදුරංගල, විහාර හින්න ආදී වූ පුරාවිදු බිම්වලින් හමුවූ කිරිගරුඩ හා හුණුගලින් නිර්මිත බුද්ධ ප්‍රතිමා වහන්සේ මෙහි ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත. රාම කැලේ ප්‍රදේශයෙන් හමු වූ තාරා දේවි ප්‍රතිමා ද මෙහි තැන්පත් කර තිබේ.

තෙවැනි මැදිරිය වෙන්ව ඇත්තේ සිගිරි චිත්‍ර, කැටපත් පවුරු ගී, කුරුටු ගී ආදිය සදහාය. සීගිරිය පුරාවිද්‍යාත්මක භූමි භාගයට අයත් වන වසර දෙදහස් පන්සියයක් පමණ පැරණි වන පුරාවිද්‍යාත්මක ප්‍රතිමා, නිපැයුම්, පිළිම මෙන්ම ශ්‍රී ලාංකීය‍ ප්‍රෞඩත්වය, රමණීයත්වය මෙන්ම සරල බවද ලොවට විදහා පාන්නට සමත් වූ ජාතික සළකුණක් වන සීගිරිය ගලේ ආකෘතියක් ද මෙහි දැකගත හැකිය. සීගිරි ආකෘතිය මගින් සිගිරි නගර සැලැස්ම මෙහි මනාව පෙන්වා දී තිබේ. සීගිරි කාශ්‍යප යුග‍ය සීගිරියේ ස්වර්ණමය යුගය ලෙස ඉස්මතුකර පෙන්වන ගල්කුළු උද්‍යානය, මාලක උද්‍යානය හා ජල උද්‍යානය ලෙසින් නිර්මිත උද්‍යාන සංකීර්ණයට අයත් වන බවට සැලකෙන පැරණි උළු වර්ග, සාම්ප්‍රදායික ජල නළ මාර්ග, වාමන රූප සැරසිලි, කුළුණු මෙහි දැකගත හැකිය.

සීගිරි කුරුටු ගී වල පිටපත් ද ශිලා ලේඛනද මෙහි තැන්පත් කර තිබේ. නයි පෙණ ගුහාව, දැරණියගල ගුහාව ආදිය මෙන්ම ශිලා උද්‍යානයේ දක්නට ලැබුණු සීගිරි සිතුවම්ද මෙහි තැන්පත් කර තිබේ. සිගිරිය කැනීම් වලදී සොයා ගන්නා ලද මුදු, කරාබු, විවිධ වර්ගයේ පබලු වර්ග, පැරණි කාසි වර්ග, කුණ්ඩලාභරණ ආදිය ද මෙහි දැකිය හැකිය. ඒ හැරුණු කොට රෝම, චීන, අරාබි, පර්සියන් හා ඉන්දියානු රටවලට අයත් යැයි සැලකෙන ගල් ආයුධ හා කාසි වර්ග ද මෙහි දක්නට ලැබේ. ලංකාව අතීතයේදී පවා ඉතා හොද ජාත්‍යන්තර හිතෛෂිකම් පැවැත්වූ රටක් බවට මේවා සාක්ෂි දරයි.

කුහුලින් පිරීගිය සීගිරිය නරඹන්නට දසතින් පැමිණියවුන් තම සිතුම් එහි සටහන් කළහ. සීගිරි කුරුටු ගී, නම් වූ මේ කව් ගී කියවා තේරුම් ගන්නට නම් පෘථුල භාෂා දැනුමකින් යුක්ත වූවෙකු විය යුතුමය.  කෞතුකාගාරයට පිවිසෙන්නෙකුට කුරුටු ගී සමගින්ම සිංහල තේරුම ද සටහන්ව තිබිමෙන් මේ භාෂාමය බාධා මගහැරි යයි. සිගිරි පර්ව‍තයේ ළගා විය නොහැකි තැන්හි සටහන්ව පවතිනකුරුටු ගී මෙහිදී දැක ගත හැකිවීමද සුවිශේෂි වන්නේය.

සිව්වැනි මැදිරිය “ රජමැදුරු දිවිය, ආරාම දිවි පෙවෙත හා විදේශ වෙළදාම පිළිබද කුටිය” ලෙස නම් කර තිබේ. අතීත රජ දවස රජ මාළිගාවන්හි භාවිත කරන ලද ආභරණ, ඇදුම් පැළදුම් හා කෘෂි උපකරණ ආදියෙහි නිදර්ශකවලින් මෙය පොහොසත්ය.

“සිත්තම් ලෙන” මෙහි ඇති සුවිශේෂි අංගයකි. සීගිරි බිතු සිතුවම් ලෙසින් ලෝ ප්‍රකට සීගිරි අප්සරාවන් කළු ගල් කුලෙහි සිත්තම් කර ඇති ආකාරයෙන්ම සිත්තම් කර තිබෙන අයුරු මෙහි පැමිණෙන්නට දැක ගත හැකිවෙයි. සීගිරි කෙවෙනිවල දැකගන්නට ලැබෙන දිව්‍යමය අප්සරාවන්ද මෙහි නිරූපිතය. සීගිරි ගල්කුළු අතර ඇති සිතුවම් නරඹන්නට නම් සර්පිලාකාර පියගැට පෙළකින් එහි ළගාවිය යුත්තේය. එම අත්දැකීම මෙහිදී ද ඒ ආකාරයෙන්ම අපට අත්විදින්නට ලැබෙනුයේ මෙම මැදිරිය වෙත ළගා වීම සදහා සර්පිලාකාර පියගැට පෙළකින් එහි පියවර තැබිය යුතු නිසාවෙනි. එමෙන්ම අවැසි තරම් කල් වේලා රැගෙන එහි රැදී සිටින්නට ද මෙහි කිසිවෙකුගෙන් බාධාවක් නොමැත්තේය.

එක්සත් ජාතීන්ගේ අධ්‍යාපනික, විද්‍යාත්මක හා සංස්කීතික සංවිධානයේ අනුග්‍රහය මත සීගිරිය හා දඹුල්ල ලෝක උරුම පරිශ්‍රය තුළ පසුගිය දශක කිහිපයේදී සිදු කරන ලද පුරාවිද්‍යාත්මක පර්යේෂණවලින් රැස්කරගන්නා ලද සියලුම දෑ සිගීරිය කෞතුකාගාරයේදී දැකබලා ගත හැකි වීම අපට ලැබුණු මහගු දායාදයකි. මධ්‍යම සංස්කෘතික අරමුදල මගින් පාලනය වන මෙම කෞතුකාගාරය සදුදා දිනයන් හැරුණු කොට ඉතිරි දින හයේදීම පෙරවරු 8.00 සිට පස්වරු 5.00 දක්වා නොමිලයේම නරඹන්නන් වෙනුවෙන් විවෘත කර තිබේ. ආබාධිතයන් සදහා රෝද පුටු ගමන් කරවීමට වෙනමම පිවිසුම් මං තීරු මෙන්ම විදුලි සෝපානයක්ද ඇතුළත් කරමින් මෙය නිර්මාණය වී තිබේ.

වසර දස දහස් ගණනක අතීත ශ්‍රී විභූතිය ‍මුළු ලොවටම කියා  පාන්නට තරම් විශිෂ්ට නිර්මාණයක් වූ සීගිරිය හා ඒ අවට පුරා විද්‍යාත්මක වටිනාකම් එක් තැන් කරන මේ කෞතුකාගාරය මෙරට මෙන්ම විදේශිය බාල මහලු කාටත් අරුම පුදුම දෑ උගන්වන්නට සමත් වීම පුදුමයට කරුණක් නොවන්නේය.

ඡායාරූපය : අන්තර්ජාලයෙනි 

2014 අප්‍රේල්

බුද්ධික එස් රත්නායක

ටෙක්ලා චාන්දනී